Si e humbi Sërbia Gjakovën ?


Kjo Gjakovë aq e lakmuar dhe aq e urrejtur , as vet nuk e di se pse? Ishte turku 500 vjet dhe nuk mundi t`ia ndërroj mentalitetin, Gjakova e vazhdoi me të veten , thuajse ai nuk ekzistonte . Kur hynë serbe ne vitin 1912 , Dimitrije Tucoviqi kishte shkruar : “Kemi hyrë në tokë të  huaj “. Por, Konferenca e Londrës i caktoi kufinjt dhe edhe Gjakova mbeti nën Serbi ; e njëjta vazhdohej , edhe ata pak serb ( me të vërtetë pak ) flitshin shqip .

Vladan Varijeviq , (docent i fakultetit filozofik , Universitetit të Prishtinës –  në Mitrovicë) në libërthin e tij  kishte shkruar:  “Gjakova, kjo dëshmitare e gjallë i  rënjës së Serbizmit “, ashtu më kishte hidhëruar por edhe aq shumë u gëzova që ika nga kjo qytezë që të nesërmen     (Ђаковица, овај живи сведок пропасти Српства, тако ме је растужила да ми је чисто било мило када сам већ другог дана могао оставити варош (Владан ВИРИЈеВИћ ,Доцент, Филозофски факултет, Универзитет у Приштини / Косовска Митровица)

Po pse u hidhërua profesori i Mitrovicës ( m`at`anë urës së Ibrit ) ? Sigurisht që po, e çmoj seriozitetin e tij ; sepse nuk mundi ta besojë “ të vërtetën “  serbe në Gjakovë
Pra , miq të nderuar në dorë e kam punimin plotë dëshpërim të profesorit të përmendur më lartë “ЂАКОВИЦА – „ЖИВИ СВЕДОК ПРОПАСТИ  СРПСТВА“ ( Gjakova- dëshmitare e gjallë e rënjës së serbizmit 30. октобра 2011.)

Nga vizita një ditëshe e tij  (Docentit Virijeviqit ) në Gjakovë , ai u zhgënjye aq shumë sa që shkrimeve të Spiridon Gopçeviqit ( 1888 ) i dukeshin se s` kishin qenë reale .Ai e pa një sintezë që në mënyrë të vet e paraqet “tragjedinë shumë vjeçare të shlyerjes dhe vdekjes së serbizmit në Gjakovë “

Zoti profesor i ngashënjyer nga librat dhe politikat ditore kishte menduar që do e gjënë Gjakovën si qendër të madhe serbe , dhe si një shpresë e nënshtrimit përfundimtar serb të Gjakovës dhe Kosovë . por jo atij i  doli ndryshe .

Më tej shkruan : “ Për të kaluarën e Gjakovës e posaçërisht  për serbet e saj ka pak shënime si shkencore ashtu edhe tjera . përveç disa udhëpërshkrimve të cektë dhe të fragmentuara “
Sigurisht që nuk ka shkrime ‘serbet në Gjakovë nuk kanë jetuar kurrë për veç disa familjeve koloniste të të pas luftërave botërore.
Ata , që serbët i mbanin për serb ishin shqiptarët ortodoks të “rrugës së shkijeve ‘ që më shumë flitnin shqip se serbisht; pra kështu mungojnë edhe shkrimet për ta.

Për prejardhjen e emrit Djakovica ai e thotë :  “ në traditën popullore të fundit të shekullit 19-të ,për formimin e Djakovices ishin tri teori ( sipas Milosh Velimiroviqit ) : e para Djak ( serb. nxënës) se pse këtu paska qenë shkolla të cilën e mbanin serbët e mesjetës ; e dyta , në rrugën Prizren -Shkodër një far Djakovi e paska pasur një “ mehane” ( kafe ) dhe nga  ai e kishte emrin;  e treta  teoria e  Hadum Agës.
Profesori ankohet që nuk ka shumë materiale të shkruara për Gjakovën gjatë shekujve 16-19.

Një gjë duhet cekur se ky docent i Mitrovicës i entuziazmuar nga literature e madhe serbe plotë gënjeshtra dhe falsifikime  ka menduar se edhe në Gjakovë do të gjënë një qendër të madhe serbe. Mjerisht që jo !

Juve lexues të nderuar po iu shkruaj literaturën që profesori e ka përdorur për këtë libër plotë dëshpërim për Gjakovën  , kurse  historianëve dhe të interesuarve mund t`iu shërben bile për të parë fantazitë serbe të Serbisë së Vjetër ( Kosovës)

prmbledhje_nga_ilirida-online.com (3)-58
Fahri Xharra,15.11.16
Gjakovë


Literatura që profesori  Vladan Varijeviq e ka përlexuar :
– Атанасије 1997: Велика сеоба и даља судбина Срба на Косову и Метохији, „Па- тријарх српски Арсеније III Чарнојевић и Велика сеоба Срба 1690.г., Београд.

Батаковић 2006: Косово и Метохија у српско­албанским односима, Београд. Бован 1983: В. Бован, Јастребов у Призрену, Приштина.

Гопчевић 1890: С. Гопчевић, Стара Србија и Македонија, Београд. Дечанац 1902: С. Дечанац, Помозимо Високим Дечанима, Београд.

Задужбине Косова: споменици и знамења српског народа 1987: Задужбине Косова­ споменици и знамења српског народа, Београд.

Косово и Метохија у српској историји 1989, Косово и Метохија у српској историји, Београд.

Костић 1922: K. Н. Костић, Наши нови градови на југу, Београд.

Kurtović-Folić 1987: „Studija o revitalizaciji Velike čaršije u Đakovici“, Starine Kosova, VIII, Priština.
Јаша Томић, Рат на Косову и Старој Србији 1912. године, Ниш, 1988, 171-172.
Микић 1988: Ђ. Микић, Друштвене и економске прилике косовских Срба у XIX и по­ четком XX века (од чифчијства до банкарства), Београд.

Растовић 2006: А. Растовић, „Британци о Косовском вилајету 1903-1913“, Косово и Метохија    прошлост­садашњост­будућност, Београд.

Стојанчевић 2008: В. Стојанчевић, Историјска прошлост Срба у Метохији од краја XVIII века до српско­турских ратова 1876­1877/78, Власотинце.

Томић 1988: Ј. Томић, Рат на Косову и Старој Србији, Ниш.

Томовић 2006: Г. Томовић, „Косово и Метохија на старим картама од XV до XVIII века“, Косово и Метохија – прошлост­садашњост­будућност,   Београд.

Храбак 1987: „Католичко становништво у Србији 1460-1700“, Наша прошлост, 2, Краљево.

Цвијић 1922: Балканско полуострво и јужнословенске земље – основе антропогеогра­ фије, књига прва, Београд.

Čelebija 1957: Putopis – odlomci o jugoslovenskim zemljama, knj. II, Sarajevo.
Лутовац 1987: М. К. Лутовац, „Географски и политичко-географски значај покраји- не Косова у Србији“, У: Задужбине Косова­споменици и знамења српског народа, Београд.
— О арбанашком елементу у Ђаковици Томић казује: Арнаути су у Ђаковици јако на зло брзи. Фисови живе у завади, из крвне освете не излазе. Турске власти нико не признаје. Туже се својим главарима. Плаћати порезу сматрају за црну срамоту, па не воле да дају ни ‘аги агино’. (…) У Ђаковици живе арнаутски прваци, који се, кад немају друга посла, кољу међу собом. Њихове куће су прави градови. У Риза беговој ку­ ли у Ђаковици има у доњем одељењу места за 200 коња. – Јаша Томић, на. дело, 168, 171, 173-174.
Од Ваљева до Јадрана са Дринском дивизијом другог позива, Балкански рат у слици и речи, 15, 28. IV 1913.; Нова Србија-резултати пописа становништва, Бал­ кански рат у слици и речи, 34, 13. X 1913.

 


Leave a Reply